ΚΟΣΜΟΣ

Στο Ακρωτήρι

Kατάλοιπα πρώιμης βυζαντινής λιμενικής εγκατάστασης βρέθηκαν στην Κύπρο

Αρχαιολογικές έρευνες σε ένα από τα λιθόκτιστα κτίρια στην κορυφή λόφου, εντός των ορίων των βρετανικών βάσεων Ακρωτηρίου, στην Λεμεσό, έφεραν στο φως κατάλοιπα τα οποία εκτιμάται ότι είναι τμήματα Ρωμαϊκής/πρώιμης βυζαντινής λιμενικής εγκατάστασης, που ίσως να εξυπηρετούσε την κοντινή πόλη του Κουρίου
anas

Παραμένει να διερευνηθεί το πώς συνδέονται τα κτίρια αυτά με τα βυθισμένα κατάλοιπα στην παραλία προς τα ανατολικά του χώρου, μεταξύ των οποίων και ένα λιθόκτιστος κυματοθραύστης.
Σύμφωνα με το Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου δεν είναι ακόμη ξεκάθαρη η σύνδεση των καταλοίπων αυτών με άλλες αρχαιολογικές θέσεις στη χερσόνησο, όπως το σημαντικό εκκλησιαστικό συγκρότημα στη θέση Καταλύμματα των Πλακωτών, που ανήκει στην ίδια περίοδο.

Το υφιστάμενο πρόγραμμα ανασκαφών στη θέση Ακρωτήρι-Dreamer’s Bay, που αναμένεται να διαρκέσει αρκετά χρόνια, στοχεύει στην πλήρη καταγραφή των κτισμάτων, που βρίσκονται στην ακτογραμμή και στον λόφο, στη χρονολόγηση και στην ερμηνεία τους.

Οι φετινές έρευνες επικεντρώθηκαν στα κατάλοιπα λιθόκτιστων κτιρίων κοντά στην ακτογραμμή, τα οποία είχαν αποκαλυφθεί ως αποτέλεσμα των χειμερινών καταιγίδων. Τοίχοι κτιρίων διακρίνονται σε διάφορα σημεία κατά μήκος της ακτογραμμής του Dreamer’s Bay, η οποία έχει μήκος περίπου 0.5.χλμ στη νότια ακτή της χερσονήσου που κατά τα άλλα αποτελείται αποκλειστικά από απότομες πλαγιές και γκρεμούς.

Τα κατάλοιπα που ήταν ορατά, όπως και η περιοχή γύρω τους, καθαρίστηκαν και ακολούθησε επιλεγμένη ανασκαφή κάποιων σημείων. Τα κτίρια ήταν πιο μεγάλα και πιο περίπλοκα από ό,τι αναμενόταν, αφού υπολογιζόταν ότι επρόκειτο για απλές ορθογώνιες ‘αποθήκες’. Κάποιες ανασκαφικές τομές διανοίχθηκαν, ώστε να διερευνηθεί κατά πόσο υπήρχαν κι άλλα κτίρια πιο πέρα από την ακτή, κάτω από παχύ στρώμα επίχωσης. Δεν υπήρξε ένδειξη για την ύπαρξη επιπρόσθετων κτιρίων στην ενδοχώρα.

Στη Περιοχή 2 στη νότια ακτογραμμή αποκαλύφθηκε ένα μακρύ ορθογώνιο κτίσμα με εσωτερικούς χώρους, ο δυτικότερος εκ των οποίων φάνηκε να διατηρεί σημαντική στρωματογραφία κατοίκησης. Η ανασκαφή εδώ έφερε στο φως αμφορείς και άλλα αγγεία, όπως και νομίσματα, τα οποία χρονολογούν τα στρώματα αυτά στον 4ο αι. μ.Χ. Ο ανατολικός τοίχος φάνηκε να είχε καταρρεύσει κατά την αρχαιότητα με τέτοιο τρόπο που φανερώνει σεισμική δραστηριότητα. Μια προκαταρκτική υπόθεση είναι ότι το κτίριο αυτό καταστράφηκε από τον ίδιο σεισμό ο οποίος κατέστρεψε το Κούριο.

Η Περιοχή 4, στο ανατολικό άκρο του χαμηλού σημείου απέναντι από τη θάλασσα, αποτελεί μια ακόμη περιοχή όπου οι έρευνες , που άρχισαν πέρσι, κατέγραψαν αρχαία κτίσματα. Η περιοχή αυτή αποτέλεσε βασικό στόχο έρευνας το 2016. Εδώ οι ανασκαφές αποκάλυψαν μια πιο περίπλοκη κάτοψη κτιρίων από ό,τι είχε αρχικά υπολογιστεί, με στρώματα κατοίκησης και ενδείξεις καύσεων πάνω από λίθινες επιφάνειες. Η κεραμική που βρέθηκε δεν έχει ακόμη μελετηθεί όμως φαίνεται ότι ανήκει στην ύστερη Ρωμαϊκή περίοδο. Άλλα ευρήματα είναι σιδερένια καρφιά που πιθανόν να προέρχονται από καράβια.

Οι νέες πληροφορίες για την κάτοψη του χώρου εξακολουθούν να υποδηλώνουν έναν κοινό προσανατολισμό των κτιρίων και ότι υπήρξε μόνο μια φάση σχεδιασμού του χώρου. Δεν έχει όμως ακόμη διαλευκανθεί, εάν τα κτίρια ανήκουν σε μια οικοδομική φάση ούτε εάν καταστράφηκαν όλα ταυτόχρονα.
Άλλη περιοχή που διερευνήθηκε βρίσκεται στην κορυφή του λόφου, περίπου 650 μ. βόρεια των κτιρίων της ακτογραμμής σε ένα σημείο με πανοραμική θέα της ακτής από το Ακρωτήρι των Γάτων στα ανατολικά, μέχρι το Κούριο στα βορειοδυτικά. Στο σημείο αυτό διευρύνθηκε η έκταση της ανασκαφής μιας περιοχής που είχε ήδη διερευνηθεί από το Πανεπιστήμιο του Buffalo.

Εδώ, πριν από μερικές δεκαετίες εκπαιδευόμενοι Βρετανοί στρατιώτες ανακάλυψαν αρχαίους τοίχους τους οποίους το Πανεπιστήμιο του Buffalo διερεύνησε και έδειξε ότι επρόκειτο για τη γωνία δωματίου κτισμένου από λαξευμένες λίθους ή μια αυλή με επιχρισμένους τοίχους, λίθινο δάπεδο και είσοδο. Οι φετινές ανασκαφές, σύμφωνα με το Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου, αποκάλυψαν ότι το δάπεδο ήταν καλυμμένο με σπασμένα κεραμίδια που χρονολογούνται στην ύστερη Ρωμαϊκή περίοδο. Η επέκταση της ανασκαφικής τομής φανέρωσε κι άλλους τοίχους που πιθανόν να ανήκουν σε δύο κτίρια που συνδέονται μεταξύ τους και που ίσως ανήκουν σε πέραν της μιας οικοδομικής φάσης.

Στοιχεία που να βοηθούν στη χρονολόγηση είναι λιγοστά, αλλά αναμένεται να ενισχυθούν με την ανασκαφή εντός του 2017 του υλικού της οροφής και των στρωμάτων από κάτω του.

Κατά το 2016 το Πανεπιστήμιο του Southampton πραγματοποίησε γεωλογική δειγματοληψία στην αλυκή του Ακρωτηρίου. Οι έρευνες αυτές αποτελούν το πρώτο στάδιο μιας συνεργασίας για τη μελέτη του ενάλιου χαρακτήρα της περιοχής του Dreamer’s Bay, της ευρύτερης περιοχής και της χερσονήσου του Ακρωτηρίου, η οποία φαίνεται ότι μετατράπηκε από νησί σε χερσόνησο κατά τους πρώιμους ιστορικούς χρόνους. Αναμένεται ότι, η ανάλυση των δειγμάτων που λήφθηκαν θα δώσει περισσότερα στοιχεία για τη χρονική περίοδο κατά την οποία το Ακρωτήρι ενώθηκε με την υπόλοιπη Κύπρο, πληροφορία βασική για την καλύτερη κατανόηση της ανθρώπινης κατοίκησης της χερσονήσου.

Οι ανασκαφικές έρευνες διεξήχθησαν από προσωπικό και φοιτητές του Πανεπιστημίου του Leicester, Τμήμα Αρχαιολογίας και Αρχαίας Ιστορίας, υπό τη διεύθυνση του Δρ. Σίμον Τζαϊμς και με την άδεια της διοίκησης των βρετανικών βάσεων και του Τμήματος Αρχαιοτήτων Κύπρου. Οι έρευνες διεξήχθησαν σε συνεργασία με το Defence Archaeology Group, υπό την αιγίδα του οποίου συμμετείχε στο πρόγραμμα ομάδα τραυματιών του βρετανικού στρατού, ως μέρος του Operation Nightingale (Άσκηση ARTEMIS 16 που παρείχε και πρακτική βοήθεια στην ομάδα).

Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια.

Υποβολή απάντησης

Παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ.
Παρακαλώ εισάγετε το email σας εδώ.
Παρακαλώ εισάγετε το σχόλιο σας εδώ.