ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΙ

Brexit, θα ήταν κωμικό αν δεν ήταν τόσο δραματικό

Το δημοψήφισμα για το Brexit θα ήταν κωμικό αν δεν ήταν τόσο δραματικό, και αν δεν είχε τέτοιες κολοσσιαίες συνέπειες όχι μόνο για το μέλλον της Βρετανίας, αλλά και για ολόκληρη την Ε.Ε.. Η ρεπλίκα πιστολιού, με την οποία ο μοιραίος Ντείβιντ Κάμερον προσπάθησε να παγιδεύσει το εκλογικό σώμα του Ηνωμένου Βασιλείου, αποδείχτηκε καθ’ όλα πραγματική. Και όχι μόνο ήταν πραγματική, αλλά εκπυρσοκροτώντας, τραυμάτισε τον ίδιο, το κόμμα του και την ίδια την χώρα.

Ας πάρουμε, όμως τα πράγματα από την αρχή. Το χρηματοοικονομικό λόμπι του Λονδίνου έδωσε εντολή στον τότε Πρωθυπουργό, να στείλει ένα ηχηρό μήνυμα στις Βρυξέλλες, μέσω ενός δημοψηφίσματος, ώστε να "μη διανοηθούν" να επιβάλλουν φόρους στις χρηματοοικονομικές συναλλαγές. Ο Κάμερον έτσι όμως έπεσε θύμα, της ίδιας της υποτιθέμενα «έξυπνης» κίνησής του. Απολύτως εσφαλμένα θεώρησε ότι με το δημοψήφισμα θα "χτυπούσε" το απειλητικότατο για τον ίδιο, τότε ανερχόμενο, υπερσυντηρητικό Ukip, και παράλληλα θα έβαζε τους αντιευρωπαϊστές του κόμματός του στη θέση τους. Δημοψήφισμα λοιπόν.

Ο ίδιος, όμως, δεν υπολόγισε μια σειρά αστάθμητων παραγόντων. Δεν υπολόγισε την εμπρηστική εθνικιστική ρητορική του Νάιτζελ Φάρατζ, που ακουγόταν σαν ηχώ της πάλαι ποτέ αυτοκρατορίας, μια αντίληψη που όμως βρίσκει συναισθηματικό έρεισμα, σε μεγάλο τμήμα του πληθυσμού της Βρετανίας. Δεν υπολόγισε την οπορτουνιστική συμπεριφορά του έτερου μεγαλοστελέχους των Συντηρητικών, Μπόρις Τζόνσον, ο οποίος τασσόταν επί της αρχής υπέρ του Bremain (!) και εν τέλει άλλαξε στρατόπεδο. Και βέβαια δεν υπολόγισε τις συνέπειες της αποβιομηχάνισης και της αρρύθμιστης παγκοσμιοποίησης στην Κεντρική Βρετανία - στο Μάντσεστερ, στο Μπέρμιγχαμ, στο Λιντς κ.α – το άλλοτε βιομηχανικό υπογάστριο της Βρετανίας. Επιπλέον, ο Κάμερον, ως γνήσιος συντηρητικός, ήταν δύσκολο να αφουγκραστεί την σκληρή καθημερινότητα των Βρετανών πολιτών και, κυρίως, τις οξείες ανισότητες στην κατανομή των εισοδημάτων.

Μετά και την αποτυχία της Μέι να πείσει για δεύτερη φορά τους βουλευτές της να στηρίξουν τη συμφωνία αποχώρησης που διαπραγματεύτηκε, η συζήτηση για ένα δεύτερο δημοψήφισμα άρχισε να φουντώνει τόσο στο Λονδίνο όσο και στις Βρυξέλλες και τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Κάτι τέτοιο μάλλον υποστηρίζεται και από τους Εργατικούς που προτιμούν βέβαια τη διενέργεια πρόωρων εκλογών, πιστεύοντας ότι θα μπορούσαν να διαπραγματευτούν καλύτερες συνθήκες αποχώρησης.

Ένα δεύτερο δημοψήφισμα φαίνεται να έχει, εκ πρώτης όψεως, μόνο θετικά ενδεχόμενα. Αν κερδίσει αυτήν τη φορά το Bremain, όλα συνεχίζουν ως είχαν. Αν πάλι υπερισχύσει ξανά το Brexit, συνεχίζουμε τις διαπραγματεύσεις εξόδου. Ένα ιδιότυπο «τι είχαμε τι χάσαμε». Όμως αυτό μπορεί να αποδειχτεί τραγικό λάθος. Οι υποστηρικτές αυτής της πρότασης και στις δύο πλευρές του Καναλιού της Μάγχης, φαίνεται να ξεχνούν πως η Αγγλία, σε αντίθεση με την Ελλάδα, λειτουργεί τα τελευταία 200 χρόνια με ευλαβική προσήλωση στην κοινοβουλευτική διαδικασία και απόλυτο σεβασμό στους θεσμούς. Αυτά συναποτελούν την συγκολλητική ουσία, μιας παραδοσιακά άνισης και ακραία ταξικής κοινωνίας. Αυτού του είδους τα «παιχνίδια» δεν είναι μόνο ότι μπορεί να μη γίνουν ανεκτά από την Βρετανική κοινωνία, αλλά επιπροσθέτως μπορεί να της φανούν και εντελώς αδιανόητα. Αυτή είναι και η άποψη πολλών Βρετανών βουλευτών, ακόμη και της πλειοψηφίας που βλέπουν τον εαυτό τους περισσότερο ως αντιπρόσωπο των πολιτών, παρά ως πολιτικό παράγοντα, που θα παίξει με τη ψήφο τους. Αλλά και πέρα από αυτό, αν κερδίσει το Bremain, η μισή χώρα θα μιλάει για πραξικόπημα, ενώ αν πάλι κερδίσει το Brexit, αυτό θα ρίξει και άλλο νερό στο μύλο των απανταχού εθνικιστών.

Ο υπογράφων είναι σαφώς ευρωπαϊστής και σε κάθε περίπτωση θα προτιμούσε τη Μ. Βρετανία μέσα στην Ευρώπη. Ωστόσο, θα πρέπει να είμαστε ρεαλιστές. Έτσι όπως εξελίχθηκαν τα πράγματα, το δρομολογούμενο Brexit μπορεί και πρέπει να αποτελέσει ευκαιρία για την Ευρώπη. Πέρα από την χαρακτηριστική πολιτική αφέλεια του Συντηρητικού Κόμματος και την τακτική και στρατηγική «σκοτοδίνη» που το χαρακτηρίζει, άλλοι παράγοντες, όπως, οι κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες, το χάσμα μεταξύ υπαίθρου και πόλεων, η χρόνια ανεργία μεγάλων τμημάτων του πληθυσμού, η κοινωνικοοικονομική στασιμότητα, αλλά και η λάθος διαχείριση του μεταναστευτικού, είναι απολύτως πραγματικοί και συντέλεσαν καθοριστικά στα πρόσφατα ιστορικά γεγονότα στη Βρετανία.

Αυτά ακριβώς τα προβλήματα, όμως, τα βλέπουμε παντού στην Ευρώπη. Και αν δεν λυθούν, οι αποσχιστικές τάσεις και σε άλλες χώρες της Ε.Ε., ενδεχομένως, να συνεχίσουν να αυξάνονται. Σε κάθε περίπτωση, η απάντηση στις σειρήνες του λαϊκισμού που επικαλούνται ένα λαμπρό εθνικό παρελθόν, περνάει μόνο μέσα από μια ακόμη πιο ισχυρή Ευρώπη, μια Ευρώπη που θα μπορεί να διασφαλίσει ένα ακόμη πιο λαμπρό μέλλον. Μια Ένωση που θα έχει στο επίκεντρο των πολιτικών της τον Ευρωπαίο πολίτη και την αντιμετώπιση των καθημερινών προβλημάτων του.

Και αυτό δεν μπορεί να γίνει παρά μόνο αν ηττηθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο οι δεξιές πολιτικές της αυστηρής λιτότητας, και να αντικατασταθούν από ένα νέο στοχευμένο New Deal, ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο με το λαό.

* Ο Γιάννης Δάλμας είναι σύμβουλος για θέματα Βιώσιμης Ανάπτυξης και Ανισοτήτων στην Ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και οι απόψεις που εκφράζονται στο άρθρο είναι προσωπικές 

Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια.

Υποβολή απάντησης

Παρακαλώ εισάγετε το σχόλιο σας εδώ.
Παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ.
Παρακαλώ εισάγετε το email σας εδώ.